Pleinvrees

Hier in Sarnadas is een pleintje en op dat pleintje bevinden zich de postbussen, de vuilcontainers, het bushokje en het dorpshuis /café. Twee keer per dag stopt er een lijnbus om de drie schoolkinderen op te halen en weer thuis te brengen. Elke ochtend laat de bakker op hetzelfde pleintje luid toeterend weten dat het brood in de mandjes en zakjes is gedumpt, die voor dat doel aan de tuinhekken en boomtakken zijn opgehangen.

Het bakkersritueel gaat als volgt:
Men kan ervoor kiezen de bakker in levenden lijve ontmoeten, door op hem te wachten, of men deponeert een bedrag in een mandje of zakje en de bakker vult dat zakje dan met brood dat gelijk is aan het gedeponeerde bedrag.

Mijn zakje hangt altijd aan de weg in een gedeeltelijk afgezaagde dode boom (en dat is beter dan andersom...). Vaak hang ik het de avond daarvoor op, om het de volgende ochtend weer te gaan halen wanneer het mij schikt.

Het moge duidelijk zijn dat het pleintje ook de ontmoetingsplaats is voor de bewoners van ons dorpje. Op het pleintje gebeurt een groot deel van het dorpsleven. In het bushokje bevinden zich altijd wel personen die niet met de bus mee willen, maar de schaduw opzoeken. Het bushokje is ook een soort informatiehokje. Als er feesten zijn worden ze daar aangemeld en als iemand overleden is wordt het daar aangeplakt. Ook gemeentelijke informatie wordt daar verstrekt. Als je de post gaat halen uit de postbus geef je iedere bewoner die je tegenkomt een hand en je vraagt hoe het met ze gaat.

Het Cafeetje met terras geeft door zijn hoger gelegen locatie prima zicht op het kleine pleintje. Het wordt uitgebaat door de “Antunes-maffia “. Zo genoemd vanwege hun monopolistische positie in het dorp. Een uitermate ongezellig café vanwege het schaarse interieur. Een paar aluminiumstoelen en tafels,  TL verlichting en een stinkende houtkachel die in de wintermaanden wordt gestookt maar tot laat in de zomer ruikt (en dat is eigenlijk wel goed het maskeert de geur van de toiletten). Het is dan ook op het terras te doen (wij leven buiten!). Je moet wel zelf de tafel en stoelen buiten zetten als je er wat wil gebruiken. De koffie is, zoals ik al eerder ergens heb vermeld, heerlijk, maar de uitbaatster Cecilia Antunes moet je wel even thuis ophalen. Ze woont in het huis naast het cafe. Een bord met de vermelding “Aberto” (open) en een bord met “fechado’ (gesloten) hangen dag en nacht aan de deur van het café dus... je hebt de keus.

Het seizoen is weer begonnen en er waren gasten. Mensen die in dit geval voor hun rust kwamen. Maar, na een paar dagen rustig zijn moet er voor een Hollander wat gebeuren. Het zit in onze genen. Er werd dus besloten om zich hier in het bruisend dorpsleven te storten en het café te vereren met een bezoek. ”Ik ga naar Aberto”, stelde de gast vast. “Zin om mee te gaan?“, voegde hij er aan toe. Ik wilde een opmerking maken dat Aberto niet de naam van het café is, maar slikte mijn woorden in. Hij was iemand die, om het uitspreken ervan te vergemakkelijken, elke Portugese naam verbasterde. Coimbra werd Combria en ga zo maar door. Hij creëerde in een paar minuten tijd een heel nieuw land.

Op het plein aangekomen moesten we eerst zelf het terras inrichten. Waarna de gast “doos koffie” bij Cecilia bestelde... Bescheiden en behulpzaam als ik ben heb ik er “dois café” van gemaakt, maar ze had het wel verstaan en ze maakte van de gelegenheid gebruik om ons haar eigen gebrouwen “aquardente“ * te verkopen. Maar, dat was ons te vroeg en daarbij komt: koffie smaakt heel anders nadat je tong verminkt is met 50% alcohol..!

De beweging op het terras/plein trok natuurlijk de "locals" aan. Een kind met een fietsje dat met gevaar voor eigen leven en dat van ons het terras had uitgekozen als parcours; twee oude mannen (Joachim en José) waarvan één een schoffel droeg (of kapper op zijn Zeeuws) - niet om te gebruiken maar om op te leunen trouwens... -. Verder nog de bijslaap van José, Alinda en tenslotte Cecilia. Allemaal namen ze rondom plaats om mijn nieuwe gast eens goed te kunnen observeren.

"Wat een ledig zooitje" moet de gast gedacht hebben en begon aan zijn ontwikkelingswerk. Met zijn Hollandse werkinslag liet hij de oude Joachim zien hoe je een kapper moest gebruiken (of hij dat niet wist..!) Het gras tussen de stenen op het terras werd aangevallen en hij spoorde het clubje "locals" aan om in navolging van hem het werkje over te nemen. En…… ze gingen ervoor, maar alleen maar om mijn gast een plezier te doen.

Zij wisten heel goed, wat de gast zich niet realiseerde, dat het een totaal overbodige actie was. Een paar dagen later zou je niet eens meer blootsvoet op het terras kunnen staan want dan verbrand je tot je enkels. Gras verdort binnen een paar uur tot hooi wat dan vanzelf wegwaait...

Maar, ze hadden duidelijk schik in mijn gast die hen in het Nederlands bleef toespreken en hen een drankje aanbood. Hoe langer we er zaten hoe drukker het werd. De zonen van Cecilia: Vitor en Rodrigo en de maffia papa dienden zich aan.

De gesprekken gingen gewoon in het Nederlands/Engels en Portugees door. Papa maffia Antunes vond het tijd worden dat we zijn eigen gemaakte chorizo worst gingen proeven. Iets waar mijn gast normaal van griezelde. De worst wordt in een speciaal daar voor gemaakt aardewerken schaaltje overgoten met aquardente en in de fik gestoken tot 'ie zwart ziet.… De worst smaakte mijn gast uitstekend, maar ik noem dat de bekende "vakantiepretsmaak"... Best kans dat bij thuiskomst van mijn gast hij de worst weer verfoeit. Ik zal het hem over een paar weken eens vragen...

Het terras trok nog drie buitenlanders aan (Engelsen) hier woonachtig en het werd een waar drinkfeestje. Ietwat beneveld van zon, drank en worst moest ik aan het diner van mijn gasten gaan werken. Lasagne stond op het menu en het is mijn eer te na om het uit een pakje te doen. Nog nooit tevoren heb ik de deegvellen, tomatengehaktsaus en bechamelsaus zo snel gemaakt. De eerste beste vrouw die beweert dat wij mannen niet kunnen multi-tasken moet maar eens wat Sagres-bier in een kerel gieten...

Mijn volgende gasten dienen zich eind van de week al weer aan, ik heb er al zin in. Nu maar hopen dat ze geen “ Pleinvrees” hebben.

Groetjes,
Ferrie

*aquardente -vergiste vruchten, gedistilleerd tot sterke drank (In Frankrijk -eau de vie).

OISA

Het heeft voordelen om de taal (Portugees) niet goed te spreken, het geeft een bepaalde mate van rust.
Ik ben iemand die graag praat en zichzelf graag hoort praten. Ik kan erg genieten van discussies of mijn mening verkondigen en soms zelfs meningen aanhoren. Dus daar blijven de Portugezen even van verschoond.
Maar ik heb het idee dat het met mijn (ex)landgenoten steeds moeilijker word om eens lekker uit de nek te kletsen. De geestelijk bagage van mensen wordt ondersteund door directe toegang op internet, sociaal media waar ze zich ook
maar bevinden. Het moment dat je een feit wat zou willen verdraaien om een discussie levendig te houden of omdat je het niet (precies) weet, wordt er rondom je gegoocheld en je stelling word gecontroleerd, verworpen en met een beetje pech word je uitgelachen.

Iedereen heeft tegenwoordig overal verstand van, het je afvragen of over mijmeren hoe het zit is niet meer nodig. Het moment dat ik een foto van een voor mij vreemde vogel op facebook plaats omdat ik het een mooi plaatje vind,is er wel iemand die even uit de doeken doet om wat voor exemplaar het gaat en daarbij zijn hele habitat vermeldt, alsof diegene zich dagelijks met vreemde vogels bezig houdt.

Dan is er weer iemand die een bakje koffie in een cafeetje in Portugal drinkt en dan niets meer aan het toeval overlaat en er een heel artikel op mijn blog aan wijd. Kennis is macht, straks kom je niemand meer tegen die het niet weet zolang ze maar ontvangst hebben op hun IPod, GSM, laptop en O wee als de ontvangst weg valt! Er bestaat een goede kans dat in de toekomst therapieën ontwikkeld moeten worden (geestelijke verzorgers u bent gewaarschuwd) tegen de “ontvangstindicatiestreepjesangst” ofwel “OISA “ in de volksmond.
OISA is nu al iets waar ik hier op uw vakantieadres voor moet waken. Het bereik hier is niet op alle plaatsen
goed en ik ga proberen voor mijn gasten de beste plekken aan te merken. Mijn plan is om op diverse plaatsen
cirkels te schilderen met een Hoofdletter B van bereik, afgekeken van de H voor landingsplaats Helikopters.
U ziet ik doe er alles aan om het mijn gasten naar de zin te maken. Bijkomend voordeel is dat toegang tot hun
kennis blijft behouden en zij mijn beweringen kunnen blijven controleren.

Nu u begrijpt dat de communicatie tussen mij en de Portugezen nog niet van dien aard is dat ze moeten aanhoren waar ik ergens iets van vind, dus ze moeten nog niets van mij controleren of aannemen. Het is dat wat voor mij een bepaalde rust brengt, er is geen geldingsdrang of “ ik weet het beter houding”. Diezelfde rust kunt u in de toekomst hier ook ervaren door zich buiten de B cirkel te begeven en door bos en berg te dwalen.
Mocht die rust u verontrusten omdat er een aanval van OISA zich aandient, zal u door plaats te nemen in de cirkel B dan weer de nodige gemoedsrust brengen.

Voor die gasten die nog van een ouderwetse “klets uit je nek sessie“ houden blijf ik beschikbaar.

Ferrie

Um Café Portugues...

Nu ik een paar keer in Portugal ben geweest en daar heb genoten van de gastvrijheid en de goede zorgen in de gastenverblijven van Casa Ribeira, kan ik inmiddels met enig kennis van zaken iets op papier zetten over mijn favoriete bezigheid in dit verrukkelijke land. Namelijk het genieten van een heerlijk kopje versgezette Portugese koffie in één of ander achteraf caffeetje in een piepklein dorpje, of op een zonovergoten terrasje in een historische buurt van een grotere stad..!

Koffie 'um café' is in Portugal een alledaagse, maar niettemin heerlijk speciale belevenis. In welk cafeetje je ook komt, er staat steevast een enorme, van allerlei buizen en knoppen voorziene, glimmende, sissende en stampende koffiemachine achter de bar. Als een soort 19e eeuwse stoommachine bediend door een café-baas die de hendels bedient en het apparaat voedt met aangestampte versgemalen koffie...

Wat er uiteindelijk uit komt en je in een miniem espressokopje krijgt voorgezegt, is niet minder dan onvervalste en heerlijk puur koffie-genot..!

Maar hoe bestel je nu zo'n heerlijk kopje koffie-nektar?

In Portugal wordt de koffie, net zoals in andere zuid-europese landen, in diverse variaties gedronken die qua bereiding, samenstelling, smaak en benaming ook nog eens van plaats tot plaats kunnen verschillen.

Hieronder dus een paar algemene richtlijnen.

Onthoudt: geen twee kopjes koffie zijn gelijk (ondanks wat Ferrie hierover zal zeggen...). Maar wat je ook in je kopje krijgt; Geniet! Het is en blijft een bijzonder kopje koffie...

De meest populaire koffie is wat de Italianen en wij een "espresso" zouden noemen. In Lissabon bestel je 'um bica' en in Porto 'um cimbalinho'.

'Cheia' is een volle espresso cup, 'tres-quartas' is voor 3/4 vol, een ristretto heet 'um italiano' (klein, sterk, de eerste paar seconden uit de koffiemachine). Je zou kunnen vragen om 'não quente' (niet heet), dan zal de cafébaas er een scheutje koud water voor je in doen.

In Portugal is een 'cortado' de standaard maat van de koffiemachine, (niet te verwarren met een Spaanse cortado, die met melk wordt geserveerd).

Om bij de kleine espressokopjes te blijven, kun je ook vragen om 'um pingo' ook wel 'um pingado', een espresso met een druppeltje melk (soms verwarmd, soms niet). 'Um Garoto' heeft meer melk, ongeveer 50/50, maar nog steeds in een klein kopje. (In Spanje staat dit bekend als een 'corto' of een 'cortado'). 'Uma Carioca' is het tegenovergestelde van een ristretto - een volledig klein kopje minus de sterkste eerste twee seconden van een espresso.

Wil je een grotere kop zwarte koffie, dan bestel je 'um abatanado' of een 'cafe americano'. Maar in sommige café's krijg je dan kop instant koffie, ofwel 'um Nescafe'. Als je een dubbele espresso wilt, dan vraag je om 'um cafe duplo'.

Ga je voor een grotere kop koffie met melk, dan wordt 'um galão' geserveerd in een hoog glas en met ongeveer 3/4 melk. Traditioneel is een galão gemaakt met de tweede verloop van de koffie uit de machine en daarom is in onze beleving vaak maar een 'slappe bak'...

Als je iets wilt dat meer lijkt op een caffe latte bestel dan 'um galão Directo'. Je kunt ook vragen om een donkerdere- 'escuro' of een lichtere 'claro' variant.

Het bestellen van een galão na de middag zal je trouwens (net als in Italie een capucino) de nodige verbaasde en geamuseerde reacties opleveren (tenzij je ouder dan 80 bent...). Galão is namelijk bedoeld voor bij het ontbijt of als oma-drankje. Je zou je gezicht nog kunnen redden door het bestellen van 'uma meia de leite', dat is half melk, half koffie in een gewone beker (onze koffie verkeerd...).

Een Gastblogger...